MIFOLOGIYALÍQ OBRAZLARDÍŃ IZERTLENIWI

Mualliflar

  • Kabilova G.B.

    Qaraqalpaq gumanitar ilimler ilim-izertlew institutı

Kalit so‘zlar: mif, mifologiya, folklor, obraz, ertak

Annotatsiya

Maqolada folklorning paydo bo‘lishida va rivojlanishida ahamiyat kasb etgan, bugungi kunda folklor janrlarida badiy funkciya bajaradigan mifologik obrazlarning tadqiqoti haqida so‘z yuritiladi. Mifning chet el olimlari tarafidan qanday ilmiy-nazariy jihatdan o‘rganilishi va turkiy xalqlarda ham bu borada ilmiy-tadqiqot ishlari olib borilganligi haqida ma’lumotlar keltirildi. Folklor janrlaridan biri hisoblangan qoraqalpoq xalq ertaklarida uchraydigan mifologik obrazlarning funksiyasi va o‘rganilish tarixi borasida ilmiy-nazariy qarashlar va fikirlar keltirildi. Mifologik obrazlar haqida turkiy xalqlar olimlari fikirlari bilan nazariy muhokamalar berilib, bu obrazlarga shaxsiy ilmiy fikirlar bilan isbotlab berildi. Mifologik obrazlarning qoraqalpoq xalq ertaklari sujetida badiy funksiyasi, mifologik obrazlarning tasnifi masalalari o‘rganilishi aktual masala sifatida yakuniy ilmiy-nazariy fikirlar bildirildi.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Ахметов С., Баҳадырова С. Фольклорлық терминлердиӊ қысқаша сөзлиги. –Нөкис: «Билим», 1992.

2. Мелитинский Е.М. Поэтика мифа. –Москва: «Наука», 1976.

3. Каскабасов С. Қазақтың халық прозасы. –Алматы: «Ғылым», 1984.

4. Хошниязов Ж. Мифлер ҳǝм дǝстанлар: Генезиси, спецификасы, дǝўирлик қатламлары. Ташкент. Anorbooks, 2022.

5. Турдимов Ш. Ўзбек мифологияси ва фольклори. –Тошкент: ILIM VA FAN. 2023.

6. Акрамов Ғ. Мифологиянинг айрим епик жанрлар билан ўзаро муносабати// Ўзбек фольклорининг епик жанрлари. –Тошкент: «Фан», 1981.

7. Жалолов Ғ. Ўзбек халқ эртаклари поэтикаси. –Тошкент: «Фан», 1978.

8. Сейидов М. Хызыр - продукт тюркского мифологического мышления // Известия АН Азерб. ССР, серия литературы, языка и искуства, 1980, №4.

9. Каскабасов С.А. Казахская несказочная проза. – Алмата: «Наука», 1990.

10. Мақсетов Қ. Қарақалпақ халқыныӊ көркем аӯызеки дөретпелери. – Нөкис: «Билим», 1996.

11. Жўраев М., Нарзиқулова М. Миф, фольклор ва адабиёт. –Тошкент: «Фан», 2006.

12. Керуенов Т. Мифлер ҳǝм аңызлардың қарақалпақ жазба ǝдебиятында қолланыўы. - Нөкис: «Билим». 2013.