Каламуш аорта силлиқ мускул ҲужайраСИ қисқаришига F-37 ва N-24 алкалоидларининг РЕЛАКСАНТ ТАЪСИРини ЎРГАНИШ

Mualliflar

  • Жўрақулов Ш.Н.

    ЎзМУ ҳузуридаги Биофизика ва биокимё институти

Kalit so‘zlar: aorta, sarcoplasmic reticulum, alkaloid, Ca2+ channel, caffeine

Annotatsiya

Каламуш аорта силлиқ мускул ҳужайраси функциональ фаоллигига F-37 ва N-24 алкалоидларининг таъсири ўрганилди. Каламуш аортаси силлиқ мускули қисқаришини баҳолаш фенилэфрин ёрдамида чақирилган қисқариш шароитида механографик қурилма ва FT–03 механотрони (Grass–Telefactor, АҚШ) ёрдамида амалга оширилди. Олинган натижалар таҳлилилига кўра, F-37 (5-100 мкМ) ва N-24 (5-200 мкМ) алкалоидлари дозага боғлиқ каламуш аорта препаратига релаксанли таъсир кўрсатади (IC50=25,7 мкМ ва IC50=46,6 мкМ, n = 7). Шу билан бирга ушбу алкалоидлар фенилэфрин ва кофеин билан чақирилган аорта препаратининг қисқаришини Са2+ сиз муҳитда ҳам самарали сусайтириши аниқланди. Хулоса қилиб айтганда, ушбу F-37 ва N-24 алкалоидлари яққол ифодаланган релаксант таъсирга эга бўлиб, бу таъсир турли хил Ca2+–транспорт тизимлари, жумладан, сарколеммада жойлашган рецепторга боғлиқ Ca2+–каналлари орқали Ca2+ ионларининг кириши, шунингдек, унинг СР дан чиқиши сусайиши билан боғлиқлиги таҳмин қилинди.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Tykcocki N.R., Boerman E.M., Jackson W.F. Smooth muscle ion channels and regulation of vascular tone in resistance arteries and arterioles. Compr.Physiol. 2017 Mar 16;7(2) 485-581.

2. Jackson WF. Ion channels and vascular tone. Hypertension. 2000; 35:173–178.

3. Cribs L. Vascular smooth muscle calcium channels. Circulation Research. 2001, v/89, 560-562.

4. Wray S. and Burdyga T. Sarcoplasmic Reticulum Function in Smooth Muscle. Physiol Rev 90: 113–178, 2010.

5. Chalmers S., Olson M.L., MacMillan D., Rainbow R.D., McCarron J.G. Ion channels in smooth muscle: Regulation by the sarcoplasmic reticulum and mitochondria. Cell Calcium.– 2007. – 42. – P. 447–466.

6. Endo M. Calcium release from the sarcoplasmic reticulum // Physiol Rev. – 1977. – V.57(1). – P. 71-108.

7. Wier W.G., Morgan K.G. Alpha- adrenergic signaling mechanism in contraction of resistance arteries. Rev.Physiol.Biochem.Pharmacol. 2003,v.150,91-139

8. Зарипов А.А., Есимбетов А.Т., Усманов П.Б., Журакулов Ш.Н. Вазорелаксантное действие алкалоида 1-(4’-хлорфенил)-6,7-диметокси-1,2,3,4-тетрагидроизохинолин на функциональную активность гладкомышечных клеток аорты крысы. Universum–2019. Выпуск: 11(65). –С. 32-35.

9. Chutkow W.A., Pu J., Wheeler M.T., Wada T., Makielski J.C., Burant C.F., McNally E.M. Episodic coronary artery vasospasm and hypertension develop in the absence of Sur2 KATP channels // J. Clin. Invest. – 2002. – V.110. – P.203–208.

10. Taylor C. Regulation of IP3 receptors by cyclic AMP // Cell Calcium. – 2017. – V.63. – P. 48-52.

11. Watanabe С., Yamamoto I., Hirano K., Kobayashi S., Kanaide H. Mechanisms of caffeine-induced contraction and relaxation of rat aortic smooth muscle // J Physiol. – 1992. – V.456. – P. 193-213.