МЕТАФОРАЛАР ТАРЖИМАСИ ТАҲЛИЛИДА КОНТЕКСТНИНГ ЎРНИ - Рофиева, Г.Ю. (SCIENCE and SOCIETY, 2020)
Мазкур мақолада метафоралар таржимасига хос масалалар таҳлил этилган. Ушбу кўчим турининг адекват таржима қилинишида тўлиқ матн моҳиятини англаш муҳим аҳамият касб этиши очиб берилган. Шунингдек, таржима назарияси мутахассисларининг ушбу муаммога оид фикр-мулоҳазалари ўрганилган. Метафора мураккаб кўчим бўлиб, унинг таржимаси алоҳида эътибор талаб этади. Мақолада қайд этилган таҳлиллар метафора таржимасида унинг миллий-маданий хусусиятлари контекст орқали яққол намоён бўлиши бадиий асарлардан келтирилган мисоллар орқали акс эттирилган. Матн таркибида келувчи сўзнинг қандай кўчим асосида юзага келишини компонент таҳлил орқали яққол кузатиш мумкин. Зеро, таҳлилнинг ушбу тури кимёвий моддаларни бир-биридан ажратиб ўрганилганидек, сўзларнинг ҳам бир қанча семаларини алоҳида-алоҳида, чуқур таҳлил этишга хизмат қилади. Худди шунингдек, метафора турларини компонент таҳлил этадиган бўлсак, хилма-хил қонуниятларни ўз ичига олган назарияларнинг умумий жиҳатларини кўриш мумкин.
Keywords: метафора; контекст; метафора таржимаси; контекстуал таҳлил; диалектик система; компонент таҳлил; концептуал метафора; метафорик-функционаллик; метафорик-метонимия; метафорик-синекдоха