ТРЕХСУТОЧНАЯ ДИНАМИКА МЕТЕОЭЛЕМЕНТОВ ПРИ ПЫЛЕВЫХ БУРЯХ ПРИАРАЛЬЯ - Тлеумуратова, Б.С.; Уразымбетова, Э.П.; Султашов, Р.Г. (SCIENCE and SOCIETY, 2023)
Ушбу мақолада Орол денгизининг қуриган тубида туз ва чанг бўронларининг метеорологик қонуниятларини аниқлаш мақсадида метеорологик элементларнинг (ҳаво ҳарорати ва намлиги, атмосфера босими, шамол тезлиги) уч кунлик динамикасининг статистик таҳлили келтирилган. Ушбу 4 метеорологик элементнинг кунлик динамикаси туз ва чанг бўронларини башорат қилиш учун зарур бўлган тадқиқотларнинг биринчи босқичи сифатида алоҳида кўриб чиқилади. Сҳанг бўронидан бир кун олдин ва чанг бўрони вақтидаги метеорологик стансияларнинг стандарт маълумотлари ўртасидаги фарқ ҳисоблаб чиқилади, сўнгра бу фарқларнинг тарқалиш қаторлари аниқланади. Худди шу протседура апостериор об-ҳаво шароитлари учун ҳам амалга оширилади. Сҳанг бўрони пайтида метеорологик элементларнинг характерли қийматларини аниқлаш учун уларнинг тарқалиш функсияси ҳам ҳисобланади. Математик кутилиш, барча кўрсаткичлар бўйича тақсимотлар қатори ҳисоблаб чиқилган. Статистик ва синоптик таҳлил усуллари, аналогия усули, Орол метеорологик стансияларининг стандарт метеорологик ўлчовларининг узоқ муддатли маълумотлари, синоптик хариталар ва Ернинг сунъий йўлдошидан олинган тасвирлардан фойдаланилган.