ТИПОЛОГИЯ ВОЛШЕБНО - СОБЫТИЙНЫХ СЮЖЕТНЫХ МОТИВОВ В ГЕНЕЗИСЕ КАРАКАЛПАКСКИХ ЭПОСОВ И ПРОБЛЕМЫ ЕЁ ИЗУЧЕНИЯ ИНОСТРАННЫМИ УЧЁНЫМИ (на материале дастанов «Сказание о Шарьяре» и «Едиге»)

Mualliflar

  • Алламбергенов К.

    AJINIYOZ NOMIDAGI NUKUS DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI image/svg+xml

  • Алламбергенова Г.

    AJINIYOZ NOMIDAGI NUKUS DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI image/svg+xml

Калит сўзлар: генезис, типология, достон, мотив, қаҳрамонлар образи, мифологик, эртак сюжети, сайёр сюжетлар, эпик асар, миллий ўзига хослик, мифик унсурлар, тотемизм, сехрли, қиёсий-типологик тадқиқот

Аннотация

Мақолада қиёсий-типологик таҳлил асосида турк-муғул, араб-форс халқлари оғзаки эпик меросида сеҳрли-воқеавий сюжетларнинг ўзаро ўхшаш ва фарқли жиҳатлари, уларнинг қорақалпоқ эпослари ва фольклорида ғоявий-эстетик генезис вазифасини ўташи муаммолари ўрганилади. Мазкур халқлар эпик меросида сеҳрли-воқеавий сюжетлар мотивлари сайёр сюжетлар сифатида қўлланилган. Булар эса ўша халқларнинг кўп асрлик тарихий-маданий алоқаларға эга эканлигидан ва маънавий яқинлигидан дарақ беради. Мақолада шундай хулосага келинадики, хорижий олимларнинг бу соҳадаги изланишлари қиёсий-типологик характердаги бирламчи тадқиқотлар сифатида кўзга ташланади.

Фойдаланилган адабиётлар

1. Горгут ата. Гадымы туркмен эпосы. –Ашхабад: «Туркменистан», 1990.

2. Жирмунский В.М. Тюркский героический эпос. –Л-М.: «Наука», 1974.

3. Ерёмина И. Миф и народная песня. // Миф. Фольклор. Литература. –Л.: «Наука» Л.О., 1978.

4. Короглы Х. Огузский героический эпос. –М.: «Наука», 1976.

5. Қасқабасов С. Қазақтың халық прозасы. – Алматы: «Ғылым», 1981.

6. Мелетинский Е.М. Поэтика мифа. –М.: «Наука», 1976.

7. Маржани Ш. Қазан ҳәм Болгар ҳәллерге турында файдаланылған хәбәрләр. –Казань: «Татарстан», 1989.

8. Нурмухамедов М.К. А.С.Пушкинниң ертеклери ҳәм Орта Азия халықларының фольклоры. -Нөкис: «Қарақалпақстан», 1987.