Қарақалпақ тилинде -ым, -им, -м тартым қосымталарының сыпайылық мәни билдириўи

Mualliflar

  • А.Ж Матжанова

    Өзбекстан Республикасы Илимлер академиясы Қарақалпақстан бөлими

Kalit so‘zlar: category of possession, expression of politeness, love, affection, respect

Annotatsiya

Мақолада қорақалпоқ тилида -ым,-им,-м эгалик қўшимчасининг хушмуомилаликни ифодалаши ҳақида сўз юритилади. Мақоланинг асосий мақсади – қорақалпоқ тилида –ым, -им, -м аффиксининг ўз вазифасидан ташқари, баъзан функционал вазифада хушмуомилалик, эркалаш, ҳурмат, ҳатто улуғлаш маъноларини ифодалашини аниқлашдан иборат.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Banguoglu T/ Turkḉenim Grameri. – Ankara Tṻrk Tarih Kurumu Basim Evi 1986.

2. Бекбергенова Г. Ҳәзирги қарақалпақ тилиндеги атлықтың субъектив баҳа формалары // фил. илим. б-ша философия докторы (PhD) илимий дәрежесин алыў ушын усынылған дисс. – Нөкис: 2021.

3. Есемуратова Г. Шығармалары. I том. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 2013.

4. Имомова Х. Турк тилида ҳурмат категорияси. // фил. фанлари бўйича фалсафа докторы (PhD) дәражасини олиш учун дисс. – Тошкен, 2017.

5. Кәримов К. Аға бий. Тарийхый роман. – Нөкис: «Билим», 2017.

6. Қайыпбергенов Т. Қарақалпақ дәстаны. Маман бий әпсанасы. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1973.

7. Қайыпбергенов Т. Қарақалпақ дәстаны. Бахытсызлар. Түсиниксизлер. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1989.

8. Қаракалпақ фольклоры. Көп томлық. V том Қарақалпақ халық қосықлары ҳәм салт жырлары. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1980.

9. Мәмбетов К. Посқан ел. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1988.

10. Мәмбетов К. Ҳүждан. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1991.

11. Патуллаева Г. Қарақалпақ тилинде тартым мәнисиниң билдириў усыллары. Монография. – Тошкент, 2015.

12. Пахратдинов Қ., Сейтназарова И. Қарақалпақ тилиндеги аффикслердиң көрсеткиши. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 2018.

13. Сейтов Ш. Жаман шығанақтағы Ақ туба. Роман. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1992.

14. Сәляхова З. Средства выражения вежливости в современном башкирском языке // Автореферат дисс на соискание учен степ канд. филол.наук. – Уфа, 2004.

15. Султанов К. Ақдәрья. Роман. – Нөкис: «Билим», 2018.

16. Турекеева А. Тәғдир сынағы. – Нөкис: «Билим», 2017.

17. Ҳәзирги қарақалпақ әдебий тилиниң грамматикасы. Сөз жасалыў ҳәм морфология. – Нөкис: «Билим», 1994.

18. Юсупов И. Таңлаўлы шығармаларының еки томлығы. II том. – Нөкис: «Қарақалпақстан», 1992.